Lekcja 24: Pu'al i Huf'al — wewnętrzne pasywa Pi'el i Hif'il
Słownictwo: pary aktywny/pasywny (lekabel/lekubal, lesader/lesudar, lehavi/luva), słownictwo pasywne i formalne
Jak pracować z tą lekcją
- Przeczytaj — zrozum ideę „wewnętrznego pasywu" (5 minut, nie więcej!)
- Zestaw pary — każdy Pu'al trzymaj obok jego Pi'el; każdy Huf'al — obok jego Hif'il. Osobno nie da się ich nauczyć.
- Wymów samogłoski — u-a, u-a, u-a. To „dźwiękowy podpis" obu binianów.
- Zapamiętaj najważniejsze — w żywej mowie to rzadkie biniany. Swobodnie będziesz mówił, zastępując je bezosobowym 3. os. l.mn.
Znać paradygmaty Pu'al i Huf'al = 5%. Wytrenować ucho do rozpoznawania „u-a" w gazecie i zrozumieć, że to pasyw = 95%.
Część 1: Główna idea — „wewnętrzny pasyw"
Pamiętasz mapę binianów z lekcji 7? Hebrajski czasownik nie ma osobnej formy „strony biernej" w stylu polskiego „się" czy angielskiego „be done". Zamiast tego w hebrajskim są specjalne biniany pasywne — całe modele, których zadaniem jest być pasywem dla jednego konkretnego aktywnego modelu.
Pu'al — pasyw do Pi'el. Huf'al — pasyw do Hif'il. Nif'al — częściowo pasyw do Pa'al (widzieliśmy to w L16).
Nazywają się „wewnętrznymi pasywami" — bo zmienia się nie „zewnętrzne" (nie dodaje się sufiksu ani czasownika pomocniczego), lecz wewnętrzne samogłoski tego samego rdzenia i tej samej formy modelu.
Zasada: weź Pi'el, zmień samogłoski na u-a — dostaniesz Pu'al. Weź Hif'il, zmień samogłoski na u-a (i usuń „mi-/he-") — dostaniesz Huf'al.
Spółgłoski rdzenia — te same. Schemat podwojenia (dla Pu'al) — ten sam. Prefiks m- w imiesłowie — ten sam. Zmieniają się tylko samogłoski. To i jest sens słowa „wewnętrzny".
Krytycznie ważne ostrzeżenie
Pu'al i Huf'al — RZADKIE biniany w MOWIE POTOCZNEJ. Ich żywe środowisko — gazety, wiadomości, literatura, teksty prawne i oficjalne, rejestr akademicki.
W zwykłej rozmowie „mówi się o tym", „tutaj się pali", „drzwi otwarto" Izraelczyk wyrazi nie przez Pu'al/Huf'al, lecz przez bezosobową 3. osobę l.mn. (zob. Część 6). Do tego faktu wrócimy kilka razy.
Po co więc się ich uczyć? Bo:
- Bez nich nie da się czytać wiadomości — tam Pu'al/Huf'al na każdym kroku.
- Dają symetrię systemu: zobaczysz, jak 7 binianów składa się w sensowną siatkę (to L25).
- Na piśmie (raport, podanie, artykuł) — to normalny rejestr, i bez nich mowa brzmi „dziecinnie".
Część 2: Pu'al — pasyw do Pi'el
Dźwiękowy podpis Pu'al
Pamiętasz Pi'el? Samogłoski: i-e (lub a-e), podwojenie środkowej litery rdzenia. Przykład: medaber („mówi"), dibarti („powiedziałem").
Pu'al — te same trzy spółgłoski rdzenia, to samo podwojenie, ale samogłoski u-a:
Pi'el → Pu'al: medaber („mówi") → meduber („mówi się o nim", „o nim się mówi") diber („on mówił") → dubar („o nim mówiono", „o nim się mówiło")
Paradygmat czasu teraźniejszego (imiesłowu) Pu'al
Pamiętasz — teraźniejszość w hebrajskim to imiesłów, który zgadza się w rodzaju i liczbie (4 formy jak przy przymiotniku). Imiesłów Pu'al zaczyna się od me- (jak Pi'el) i ma samogłoski u-a:
| m.r. l.poj. | ż.r. l.poj. | m.r. l.mn. | ż.r. l.mn. | |
|---|---|---|---|---|
| rdzeń k-b-l (otrzymywać) | mekubal | mekubelet | mekubalim | mekubalot |
| rdzeń s-d-r (porządkować) | mesudar | mesuderet | mesudarim | mesudarot |
| rdzeń d-b-r (mówić) | meduber | meduberet | medubarim | medubarot |
| rdzeń s-p-r (opowiadać) | mesupar | mesuperet | mesuparim | mesuparot |
Dźwiękowy podpis: me- + u + a (+ końcówka rodzaju/liczby). Jeśli w gazetowej frazie widzisz słowo na me- z dwiema samogłoskami „u-a" — prawie na pewno to imiesłów Pu'al.
Paradygmat czasu przeszłego Pu'al
Samogłoski u-a, końcówki czasu przeszłego — te same, co we wszystkich binianach (uczyliśmy ich w L12 dla Pa'al i w L13 dla Pi'el):
| Osoba | Pu'al (rdzeń d-b-r) | Tłumaczenie |
|---|---|---|
| ani | dubarti | mówiono o mnie / omawiano mnie |
| ata | dubarta | mówiono o tobie (m.) |
| at | dubart | mówiono o tobie (ż.) |
| hu | dubar | mówiono o nim |
| hi | dubra | mówiono o niej |
| anachnu | dubarnu | mówiono o nas |
| atem/aten | dubartem/dubarten | mówiono o was |
| hem/hen | dubru | mówiono o nich |
Zauważ: w czasie przeszłym Pu'al nie ma przedrostka me- (jak i w czasie przeszłym Pi'el nie ma — teraźniejszość daje imiesłów z m-, przeszłość daje „goły" temat). Dźwiękowy podpis przeszłego Pu'al: u-a w pierwszych dwóch sylabach: kubal, sudar, dubar, supar.
Główna para: lekabel / lekubal
| Pi'el (aktywny) | Pu'al (pasywny) | |
|---|---|---|
| bezokolicznik | lekabel (otrzymywać) | (formy bezokolicznika nie ma we współczesnej mowie) |
| teraźniejszość (on) | mekabel | mekubal |
| teraźniejszość (ona) | mekabelet | mekubelet |
| przeszłość (on) | kibel | kubal |
| przeszłość (ona) | kibla | kubla |
| przeszłość (oni) | kiblu | kublu |
Przykłady par:
- הוא קיבל מכתב. — Hu kibel mikhtav. — „On otrzymał list." (Pi'el, aktywny)
- המכתב קובל אתמול. — Ha-mikhtav kubal etmol. — „List został otrzymany wczoraj." (Pu'al, pasywny)
- הוא מקבל ברכות. — Hu mekabel brakhot. — „On otrzymuje gratulacje."
- הברכות מקובלות. — Ha-brakhot mekubalot. — „Gratulacje są przyjęte / otrzymane." (zauważ: mekubal/mekubelet/mekubalim/mekubalot we współczesnym hebrajskim często znaczy „przyjęte, powszechnie przyjęte" — oderwało się od czasownika.)
Druga para: lesader / lesudar
- אני מסדר את החדר. — Ani mesader et ha-cheder. — „Doprowadzam pokój do porządku." (Pi'el)
- החדר מסודר. — Ha-cheder mesudar. — „Pokój jest doprowadzony do porządku." (Pu'al)
- הם סידרו את התיק. — Hem sidru et ha-tik. — „Uporządkowali tę sprawę."
- התיק סודר. — Ha-tik sudar. — „Sprawa została doprowadzona do porządku."
Przydatne: mesudar/mesuderet („uporządkowany, schludny, w porządku") w żywej mowie używa się jako przymiotnika: ha-cheder mesudar — „pokój jest w porządku". To samo z mekubal („przyjęty, powszechnie przyjęty"). To wyjątek — dwa imiesłowy Pu'al, które przyjęły się w języku potocznym jako zwykłe przymiotniki.
Trzecia para: lesaper / lesupar
- היא סיפרה סיפור. — Hi sipra sipur. — „Ona opowiedziała historię." (Pi'el)
- הסיפור סופר בעיתון. — Ha-sipur supar ba-iton. — „Historia została opowiedziana w gazecie." (Pu'al)
- מסופר על מלחמה. — Mesupar al milchama. — „Opowiada się o wojnie."
Część 3: Huf'al — pasyw do Hif'il
Dźwiękowy podpis Huf'al
Pamiętasz Hif'il z L14? Samogłoski: i-i (z przedrostkiem he-/ma-). Przykład: mavi („przyprowadza/przywozi" od rdzenia b-w-' ze specyfiką), hikhnis („wprowadził"), hesbir („wyjaśnił").
Huf'al — te same spółgłoski rdzenia, ten sam ogólny szkielet, ale samogłoski u-a, a przedrostki aktywnego Hif'il (he- w przeszłości, mi- w teraźniejszości — dokładniej, ma-) zmieniają się w nieakcentowane formy z u:
Hif'il → Huf'al: mavi („przywozi") → muva („jego przywożą", „przywieziony") hikhnis („wprowadził") → hukhnas („został wprowadzony") hesbir („wyjaśnił") → husbar („został wyjaśniony") hizmin („zaprosił") → huzman („został zaproszony") hekhin („przygotował") → hukhan („został przygotowany")
Paradygmat czasu teraźniejszego Huf'al
Prefiks mu- (zamiast ma-/me- u Hif'il), samogłoska a między środkową a ostatnią literą:
| m.r. l.poj. | ż.r. l.poj. | m.r. l.mn. | ż.r. l.mn. | |
|---|---|---|---|---|
| rdzeń k-n-s (wprowadzać) | mukhnas | mukhneset | mukhnasim | mukhnasot |
| rdzeń s-b-r (wyjaśniać) | musbar | musberet | musbarim | musbarot |
| rdzeń z-m-n (zapraszać) | muzman | muzmenet | muzmanim | muzmanot |
| rdzeń k-w-n (przygotowywać) | mukhan | mukhana | mukhanim | mukhanot |
Dźwiękowy podpis: mu- + a (+ końcówka). Jeśli w tekście widzisz słowo zaczynające się od mu- i kontynuujące się z samogłoską a — to prawie na pewno Huf'al.
Paradygmat czasu przeszłego Huf'al
Przedrostek hu- (zamiast he- u Hif'il), samogłoska a:
| Osoba | Huf'al (rdzeń s-b-r) | Tłumaczenie |
|---|---|---|
| ani | husbarti li | zostało mi wyjaśnione / wyjaśniono mi |
| ata | husbarta lekha | zostało ci (m.) wyjaśnione |
| at | husbart lakh | zostało ci (ż.) wyjaśnione |
| hu | husbar | (on/ono) został(o) wyjaśnion(y/e) |
| hi | husbera | (ona) została wyjaśniona |
| anachnu | husbarnu | zostało nam wyjaśnione |
| atem/aten | husbartem/husbarten | zostało wam wyjaśnione |
| hem/hen | husberu | (oni) zostali wyjaśnieni |
Zauważ: w Huf'al nie ma aktywnego „mi-/he-" — tam, gdzie Hif'il mówi hesbir (przedrostek he-), Huf'al mówi husbar (przedrostek hu-). To i jest „podpis pasywny".
Główna para: lehavi / luva (przyprowadzić/zostać przywiezionym)
Rdzeń b-w-' słaby (z literą ו), więc para brzmi nietypowo:
| Hif'il (aktywny) | Huf'al (pasywny) | |
|---|---|---|
| bezokolicznik | lehavi (przyprowadzić/przywieźć) | (nie używane na co dzień) |
| teraźniejszość (on) | mevi | muva |
| teraźniejszość (ona) | mevia | muvet / muva't |
| przeszłość (on) | hevi | huva |
| przeszłość (ona) | hevia | huv'a |
| przeszłość (oni) | hevi'u | huv'u |
Przykłady:
- הוא הביא את הספרים. — Hu hevi et ha-sfarim. — „On przyniósł książki." (Hif'il)
- הספרים הובאו לכאן. — Ha-sfarim huv'u lekan. — „Książki zostały tu przyniesione." (Huf'al)
- מובא לידיעת הקהל… — Muva li-yedi'at ha-kahal… — „Podaje się do wiadomości publicznej…" (standardowa formuła gazetowa)
Druga przydatna para: lehakhin / luchan (przygotowywać/zostać przygotowanym)
- אמא הכינה ארוחה. — Ima hekhina arucha. — „Mama przygotowała posiłek." (Hif'il)
- הארוחה מוכנה. — Ha-arucha mukhana. — „Posiłek jest gotowy." (imiesłów Huf'al jako przymiotnik)
- הכל מוכן! — Ha-kol mukhan! — „Wszystko gotowe!"
Znowu wyjątek: mukhan/mukhana/mukhanim/mukhanot („gotowy") — to imiesłów Huf'al, który w mowie potocznej stał się zwykłym przymiotnikiem. Jak i mekubal, mesudar. To trzy najczęstsze „imiesłowy-przymiotniki" z pasywnych binianów w hebrajskim potocznym.
Część 4: Pełna tabela porównawcza Pi'el ↔ Pu'al, Hif'il ↔ Huf'al
| Parametr | Pi'el (akt.) | Pu'al (pasyw.) | Hif'il (akt.) | Huf'al (pasyw.) |
|---|---|---|---|---|
| Samogłoski | i-e / a-e | u-a | i-i / a-i | u-a |
| Prefiks teraźn. | me- | me- | ma- | mu- |
| Prefiks przeszł. | (brak) | (brak) | he- | hu- |
| Podwojenie środkowej | tak | tak | nie | nie |
| Bezokolicznik | le-XaXeX | (brak na co dzień) | le-haXXiX | (brak na co dzień) |
| Przykład (teraźn. m.r.) | mekabel | mekubal | mevi | muva |
| Przykład (przeszł. on) | kibel | kubal | hevi | huva |
Paradoksalnie, ale właśnie prostota odróżnia pasyw od aktywu: zapamiętaj jedno — u-a w samogłoskach = pasyw. Działa to i dla Pu'al, i dla Huf'al, i dla starożytnego imiesłowu pasywnego Pa'al (którego nie uczymy jako binianu, ale rozpoznajemy w słowach typu katuv — „napisany").
Część 5: Kiedy używać? Rejestr i styl
Pu'al i Huf'al — to formalny, pisany lub oficjalny rejestr. Ich naturalne środowisko:
| Gdzie Pu'al/Huf'al — norma | Gdzie Pu'al/Huf'al — rzadkość |
|---|---|
| Nagłówki i teksty gazetowe | Codzienna rozmowa |
| Dokumenty prawne | Czat, SMS |
| Teksty akademickie | Pogaduszki z przyjaciółmi |
| Serwisy informacyjne w radiu i TV | Rodzinny obiad |
| Korespondencja biznesowa, raporty | Sklep, taksówka, kawiarnia |
| Literatura popularnonaukowa | Każda codzienna scena |
Klisze gazetowe, które od razu zobaczysz
| Hebrajski | Transliteracja | Polski |
|---|---|---|
| מדובר ב… | meduber be… | mowa o… |
| מסופר על… | mesupar al… | opowiada się o… |
| מובא לידיעת… | muva li-yedi'at… | podaje się do wiadomości… |
| מוזמן ל… | muzman le… | zaproszony na… |
| מקובל ש… | mekubal she… | przyjęte jest, że… / powszechnie przyjęte, że… |
| מוסבר ב… | musbar be… | wyjaśnione w… |
| הוחלט ש… | huchlat she… | postanowiono, że… (rdzeń ch-l-t) |
| הוכרז על… | hukhraz al… | ogłoszono o… (rdzeń k-r-z) |
| הופסק ה… | hufsak ha… | (coś) zostało wstrzymane |
| הוקם ה… | hukam ha… | (coś) zostało założone/wzniesione |
Zapamiętaj szablon gazetowego nagłówka: „Forma Huf'al + podmiot" = „X zostało zrobione". Hukam ha-misrad ha-chadash — „Nowe ministerstwo zostało utworzone". W odpowiedniku potocznym Izraelczyk powiedziałby hekimu misrad chadash — „(oni) utworzyli nowe ministerstwo" (3. os. l.mn., bezosobowo).
Część 6: Najważniejsze w praktyce — bezosobowa 3. os. l.mn.
Jeśli Pu'al i Huf'al — to książkowo-gazetowy pasyw, jak więc Izraelczyk w rozmowie powie „mówi się o tym", „drzwi otwarto", „drzwi są otwarte"? Odpowiedź:
Bezosobowa 3. osoba l.mn. czasownika aktywnego — najczęstszy „pasyw" hebrajskiego potocznego.
To po prostu „oni" bez podmiotu. Podobnie jak polskie „mówią, że…", „powiedzieli przez radio", „otworzyli sklep" — gdzie „mówią/powiedzieli/otworzyli" formalnie 3. os. l.mn., ale sens — bezosobowy.
Porównanie rejestrów
| Książkowo (Pu'al/Huf'al) | Potocznie (3. os. l.mn.) | Tłumaczenie |
|---|---|---|
| meduber ba-iton al ha-milchama | medabrim ba-iton al ha-milchama | w gazecie mówi się o wojnie |
| omar ba-radio she… | omrim ba-radio she… | w radio podają, że… |
| ha-delet niftecha (Nif'al) / huftcha (brak takiego) | patchu et ha-delet | drzwi otwarto |
| ha-sefer hudpas | hidpisu et ha-sefer | książkę wydrukowano |
| muzman ha-kahal | mazminim et ha-kahal | zapraszają publiczność |
| huchlat she… | hechlitu she… | postanowiono, że… |
Reguła praktyczna dla mowy: jeśli ciągnie cię, by powiedzieć pasywem — użyj 3. os. l.mn. czasownika aktywnego (Pi'el lub Hif'il). Pu'al/Huf'al zostaw dla czytania i pisma formalnego. To normalne i tak robią wszyscy.
Kiedy chce się właśnie pasywu, a Pu'al/Huf'al jednak pasuje w mowie?
Trzy sytuacje:
- Przymiotnik-imiesłów: ha-cheder mesudar (pokój w porządku), ha-arucha mukhana (posiłek gotowy), ze mekubal (to jest przyjęte). Nikt nie powie inaczej.
- Cytowanie oficjalnego: „hukhraz al…" w przekazie informacyjnym.
- Żartobliwie-formalny ton: czasem Izraelczycy używają Pu'al/Huf'al dla ironii („podkreślenie oficjalności").
Część 7: Rdzenie, które często pojawiają się w Pu'al/Huf'al
| Rdzeń | Pi'el / Hif'il (akt.) | Pu'al / Huf'al (pasyw.) | Sens |
|---|---|---|---|
| k-b-l | lekabel (Pi'el) | mekubal / kubal | otrzymywać → zostać otrzymanym/przyjętym |
| s-d-r | lesader (Pi'el) | mesudar / sudar | porządkować → być w porządku |
| s-p-r | lesaper (Pi'el) | mesupar / supar | opowiadać → zostać opowiedzianym |
| d-b-r | ledaber (Pi'el) | meduber / dubar | mówić → o kim/czym się mówi |
| b-k-sh | levakesh (Pi'el) | mevukash / bukash | prosić → zostać poszukiwanym |
| ch-p-s | lechapes (Pi'el) | mechupas / chupas | szukać → być poszukiwanym |
| sh-l-m | leshalem (Pi'el) | meshulam / shulam | płacić → zostać zapłaconym |
| b-w-' | lehavi (Hif'il) | muva / huva | przyprowadzić/przywieźć → zostać przywiezionym |
| k-w-n | lehakhin (Hif'il) | mukhan / hukhan | przygotowywać → być gotowym |
| s-b-r | lehasbir (Hif'il) | musbar / husbar | wyjaśniać → zostać wyjaśnionym |
| z-m-n | lehazmin (Hif'il) | muzman / huzman | zapraszać → zostać zaproszonym |
| k-n-s | lehakhnis (Hif'il) | mukhnas / hukhnas | wprowadzać → zostać wprowadzonym |
| ch-l-t | lehachlit (Hif'il) | (musb)/huchlat | decydować → zostać postanowionym |
| k-r-z | lehakhriz (Hif'il) | mukhraz / hukhraz | ogłaszać → zostać ogłoszonym |
| ts-l-ch | lehatsli'ach (Hif'il) | mutsla(ch) / hutslach | odnosić sukces → odnieść powodzenie |
Słownictwo lekcji
Pełny słownik
4,466 haseł
Przeczytaj zadanie, wpisz odpowiedź po hebrajsku i naciśnij «Sprawdź». Najpierw sprawdzamy lokalnie; w trudnych przypadkach pytamy Claude o podpowiedź. Postęp zapisuje się automatycznie.
🔊 ĆwiczeniaOtwiera odpowiedzi ćwiczeń w aplikacji zewnętrznej — z audio i analizą słowo po słowie.Ćwiczenie 1. Rozpoznaj binian po samogłoskach
Przed tobą formy. Określ: czy to Pi'el (akt.), Pu'al (pasyw.), Hif'il (akt.) czy Huf'al (pasyw.)?
Ćwiczenie 2. Aktywny → pasywny
Przekształć aktywną frazę (Pi'el lub Hif'il) w pasywną (Pu'al lub Huf'al). Podmiot frazy aktywnej znika, dopełnienie bliższe staje się podmiotem pasywnym.
Ćwiczenie 3. Pasyw książkowy → alternatywa potoczna
Przepisz każdą frazę gazetową z Pu'al/Huf'al na „potoczny" odpowiednik — bezosobową 3. os. l.mn. czasownika aktywnego.
Ćwiczenie 4. Imiesłowy-przymiotniki
Trzy imiesłowy Pu'al/Huf'al żyją w potocznej mowie jako zwykłe przymiotniki: mekubal (przyjęty, powszechnie przyjęty), mesudar (uporządkowany, w porządku), mukhan (gotowy). Uzupełnij luki właściwą formą (zgódź się w rodzaju i liczbie).
Ćwiczenie 5. Przetłumacz na hebrajski
Postaraj się dla każdej pary podać oba warianty — formalny (Pu'al/Huf'al) i potoczny (3. os. l.mn.).
Potrzebujesz więcej praktyki? Claude wygeneruje świeże ćwiczenie z 10 zadaniami ze słownictwa i tematu lekcji.
Wygenerowane: 0 z 5
Teksty do słuchania
Trzy warianty tekstów na lekcję. Otwórz w glottos.com dla synchronizowanego audio.
Tekst ATekst do lekcji 24 (A): Ustawa została zatwierdzona — rejestr formalny🔊 Praktyka audio ↗
- החוק החדש אושר אתמול בכנסת.
- הוחלט לפתוח את התיק מחדש.
- הוכרז על שביתה כללית.
- המשרד החדש הוקם בירושלים.
- הסעיף השלישי הוסבר על-ידי השופט.
- ההסכם נחתם והוצג לציבור.
- מדובר בהחלטה היסטורית.
- מובא לידיעת הציבור כי המשרדים יהיו סגורים מחר.
- הוחלט פה אחד לאשר את התקציב.
- התקציב אושר ברוב גדול.
- הנושא נדון בישיבה מיוחדת.
- הוזמנו כל חברי הוועדה.
- הוסבר לחברים מצב התקציב.
- הוקראה ההחלטה בקול רם.
- נמסר כי ראש הממשלה יגיע מחר.
- הוכן דו"ח מפורט על-ידי המומחים.
- הדו"ח הוגש לוועדה.
- הוצגו כל הנתונים בפני הציבור.
- מקובל לפנות לוועדה בכתב.
- נדרשת תשובה תוך שבועיים.
- הוסבר היטב מה תפקיד הוועדה.
- מסופר בעיתון על השינויים החדשים.
- הוצא צו חדש על-ידי בית המשפט.
- הוחלט להפסיק את הדיון.
- הופסקה השביתה אחרי שעות ארוכות.
- נמסר מטעם המשטרה כי החקירה נסגרה.
- הוקרא פסק הדין בפני כל הנוכחים.
- כל הסעיפים סודרו לפי החשיבות.
- הוזמן מומחה בינלאומי.
- אושרה הצעת החוק.
Tekst BTekst do lekcji 24 (B): Z wiadomości — pasyw w reportażach🔊 Praktyka audio ↗
- נמסר הבוקר על תאונה קשה בכביש החוף.
- שני אנשים הובאו לבית החולים.
- מדובר בנהג צעיר ובאישה כבת שלושים.
- המשטרה הודיעה כי הנושא נחקר.
- הוזמנו עדים למסור עדות.
- הוכרז על סגירת הכביש למשך שעתיים.
- הוחלט להעביר את התנועה לכביש מקביל.
- נמסר מטעם משרד הבריאות כי המצב יציב.
- מדובר באירוע חריג.
- הוסבר לציבור איך להתנהג במקרי חירום.
- בחדשות הערב מסופר על מזג האוויר הקיצוני.
- צפויה סופה חזקה בצפון הארץ.
- הוקמו מרכזי קליטה לתושבים שייפגעו.
- הוזמנו מתנדבים לעזור באזורים הקשים.
- מובא לידיעת התושבים כי בתי הספר יהיו סגורים.
- מסופר בדיווח כי הנזק עצום.
- הוכן צוות מיוחד לטיפול במצב.
- הוצגו תמונות מהשטח בערוץ הראשון.
- הוקראה הודעת ראש העיר בשידור חי.
- הוחלט לפתוח קווי חירום לציבור.
- מקובל בעיתונות לדווח על כל פרט קטן.
- סופר על ההצלה הדרמטית של הילדים.
- הוצאו אנשים מהבניין במהירות.
- הוסברה החשיבות של זהירות בנהיגה.
- הוזמנו מומחים בינלאומיים לחקור את האירוע.
- דובר על תוכניות חדשות לבטיחות בדרכים.
- הוקם צוות חקירה מיוחד.
- נמסר כי החקירה תימשך שבועות.
- מובא לידיעת הציבור כי תוצאות החקירה יפורסמו בקרוב.
- סוכם להמשיך את הדיון מחר בבוקר.
Tekst CTekst do lekcji 24 (C): Gotowe, w porządku, przyjęte — imiesłowy jako przymiotniki🔊 Praktyka audio ↗
- הכל מוכן לארוחת הערב.
- השולחן מסודר יפה.
- הילדים כבר מוכנים לישון.
- החדר שלי תמיד מסודר.
- הדלת סגורה, אבל החלון פתוח.
- אצלנו מקובל להגיד "בתיאבון" לפני הארוחה.
- זה לא מקובל לאחר לפגישה.
- הספרים מסודרים על המדף לפי הסדר.
- הקפה מוכן, בבקשה.
- אני לא מוכן עוד לצאת.
- את מוכנה? — כן, אני מוכנה.
- הם מוכנים לעזור בכל רגע.
- החנות סגורה ביום שישי בערב.
- הספרייה פתוחה עד תשע.
- מקובל לתת מתנה ביום ההולדת.
- החדר מוזמן בשמך.
- השולחן שמור לארבעה אנשים.
- הארוחה כבר מוגשת בעוד רגע.
- הכרטיסים מוכנים ביד.
- החליפה החדשה תפורה היטב.
- הפגישה מוקדמת לשעה תשע בבוקר.
- ההזמנה אושרה והכל מסודר.
- אצלנו מקובל לבקר את הסבים בשבת.
- הילדה לבושה ומוכנה לבית הספר.
- הספר כתוב בעברית פשוטה.
- הוא מוכן לכל אתגר.
- אנחנו מסודרים בעניין הזה.
- הדירה מוכנה לכניסה.
- המכתב כבר מודפס וחתום.
- הכל מסודר, אל תדאג.
Audio odtwarzane jest w glottos.com — otwiera się w nowej karcie.
W tej lekcji nie ma jeszcze gam ani matryc — pojawiają się od lekcji 3. Do ćwiczeń mowy użyj tekstów powyżej.
IDEA: Pu'al i Huf'al — WEWNĘTRZNE PASYWA.
Te same rdzenie, ten sam model, co u Pi'el / Hif'il —
ZMIENIAJĄ SIĘ TYLKO SAMOGŁOSKI NA „u-a".
PARY:
Pi'el (akt.) → Pu'al (pasyw.)
Hif'il (akt.) → Huf'al (pasyw.)
DŹWIĘKOWY PODPIS:
Pu'al: me- + u-a (teraźn.) / u-a (przeszł.)
Huf'al: mu- + a (teraźn.) / hu- + a (przeszł.)
GŁÓWNE PARY:
lekabel (otrzymywać) → mekubal / kubal (zostać otrzymanym/przyjętym)
lesader (porządkować) → mesudar / sudar (być w porządku)
lesaper (opowiadać) → mesupar / supar (zostać opowiedzianym)
ledaber (mówić) → meduber / dubar (o czym się mówi)
lehavi (przyprowadzić) → muva / huva (zostać przywiezionym)
lehakhin (przygotowywać) → mukhan / hukhan (być gotowym)
lehasbir (wyjaśniać) → musbar / husbar (zostać wyjaśnionym)
lehazmin (zapraszać) → muzman / huzman (zostać zaproszonym)
KRYTYCZNIE — REJESTR:
Pu'al i Huf'al = GAZETY, wiadomości, pisma formalne, literatura.
W ROZMOWIE prawie nie brzmią — oprócz zastygłych imiesłowów-przymiotników:
mekubal = „przyjęty / powszechnie przyjęty"
mesudar = „w porządku / uporządkowany"
mukhan = „gotowy"
POTOCZNY ODPOWIEDNIK PASYWU:
3. os. l.mn. czasownika aktywnego — „oni" bez podmiotu.
omrim ba-radio = „w radio mówią" = „podaje się w radio"
hizminu otanu = „(oni) nas zaprosili" = „jesteśmy zaproszeni"
patchu et ha-delet = „(oni) otworzyli drzwi" = „drzwi otwarto"
KLISZE GAZETOWE:
meduber be… mowa o…
mesupar al… opowiada się o…
muva li-yedi'at… podaje się do wiadomości…
mekubal she… przyjęte jest, że…
huchlat she… postanowiono, że…
hukhraz al… ogłoszono o…
hukam ha… został założony / wzniesiony…
REGUŁA WYBORU:
Piszesz artykuł / podanie / raport → możesz śmiało Pu'al/Huf'al.
Rozmawiasz z przyjacielem → 3. os. l.mn. czasownika aktywnego.
Chcesz powiedzieć „wszystko gotowe / w porządku / przyjęte" → mukhan / mesudar / mekubal.
Następna lekcja: Lekcja 25 — Wszystkie 7 binianów w pełnej tabeli: Pa'al, Nif'al, Pi'el, Pu'al, Hif'il, Huf'al, Hitpa'el w trzech czasach. Zobaczysz, jak mapa z L7 nareszcie zapełnia się całkowicie — i jak jeden rdzeń można „przekręcić" po wszystkich siedmiu modelach dla subtelnego doboru odcienia znaczenia.