Lekcja 24: Wissen czy kennen?

Słownictwo: Szczegółowe przedstawianie się — Beruf, Familienstand, Kinder, Ausbildung

Ukończenie tej lekcji doda do ogólnego postępu:

SłownictwoA1+3%A2+3%B1+0.5%
GramatykaA1+2%A2+4%B1+0.9%

Jak pracować z tą lekcją

  1. Przeczytaj regułę — zrozum logikę (5 minut)
  2. Przetłumacz ćwiczenia pisemnie — sprawdź klucz
  3. Powiedz na głos — powoli, świadomie, analizując każdą formę
  4. Przyspieszaj — przeganiaj matrycę, aż wylatuje automatycznie

Umiesz już czas przyszły i czasownik werden. Teraz dwa „znać", które dla Anglika są koszmarem, a dla ciebie — bułką z masłem. Polski rozróżnia wiedzieć i znać. Niemiecki tak samo. Wystarczy nałożyć siatkę 1:1.


Część 1: Dwa „znać" — ale ty już je masz w głowie

Anglik ma jedno „to know". My i Niemcy mamy dwa. Patrz:

  • wissen = wiedzieć (fakt, informacja)
  • kennen = znać (osoba, miejsce, rzecz)

Ich weiß, dass Marko Deutscher ist. — Wiem, że Marko jest Niemcem. Ich kenne Marko. — Znam Marko.

Polskie rozróżnienie działa dokładnie tak samo jak niemieckie. Nie masz nic do uczenia się — masz to bezpłatnie z urodzenia. Wystarczy nałożyć etykietę:

  • Polski wiem → niemiecki weiß
  • Polski znam → niemiecki kenne

Anglik się tu zabija godzinami. Ty masz 5 minut.

Kognat etymologiczny: wissen i polskie wiedzieć — to ten sam praindoeuropejski rdzeń weid- („widzieć, wiedzieć"). Stąd też angielskie „wise" i łacińskie „video". DNA-owo wiesz to słowo od dziecka.


Część 2: Główny hak

kennen = znajomość (ludzie, miejsca, rzeczy) → POLSKIE „ZNAĆ" wissen = informacja (fakty, odpowiedzi na pytania) → POLSKIE „WIEDZIEĆ"

Test 100% niezawodny: tłumacz na polski. „Znam" → kennen. „Wiem" → wissen. Polak nie ma prawa się tu pomylić.


Część 3: Odmiana — tu jest haczyk

Kennen — regularny czasownik. Żadnych niespodzianek:

Osobakennen
ichkenne
dukennst
er/sie/eskennt
wirkennen
ihrkennt
sie/Siekennen

Wissen — nieregularny. Odmienia się jak czasownik modalny:

Osobawissen
ichweiß
duweißt
er/sie/esweiß
wirwissen
ihrwisst
sie/Siewissen

Trzy rzeczy do wbicia do głowy:

  1. Ich weiß, er weiß — pierwsza i trzecia osoba identyczne. Jak u modalnych (ich kann, er kann).
  2. Kennen + Akkusativ. Zawsze. Ich kenne den Mann. Ich kenne diese Stadt.
  3. Wissen + zdanie z dass / słowem pytajnym. Ich weiß, dass er verheiratet ist. Ich weiß, wo er wohnt.

Pułapka! „Ich weiß das" — można! Ale „das" tu znaczy „to" (zaimek wskazujący zastępujący cały fakt). A „Ich weiß den Mann" — nie wolno. Człowieka się kennt, a nie weißt.


Następny krok: Lekcja 25 — Zdania bezosobowe: man, es, es gibt. Dowiesz się, czemu Niemcy mówią „es regnet" zamiast „pada" i kto to ten tajemniczy „man", który wszystko robi, choć nikt go nie widział. Polskie „się" daje ci klucz.

Lekcja 24: Wissen czy kennen? · Deutsch · Glottos Matrix